Επιλογή του Gripen για την προμήθεια 22 μαχητικών από την Ελβετία

1 Δεκεμβρίου 2011

Το Gripen με ελβετικά εθνόσημα. (Gripen International)

Το Υπουργείο Άμυνας, Πολιτικής Προστασίας και Αθλητισμού (DDPS) της Ελβετίας ανακοίνωσε χθες 30 Νοεμβρίου πως το ομοσπονδιακό υπουργικό Συμβούλιο επέλεξε το Gripen της σουηδικής Saab, για το πρόγραμμα προμήθειας 22 μαχητικών αεροσκαφών σε αντικατάσταση των παρωχημένων F-5E/F Tiger II. Υποψήφια για την επιλογή ήταν επίσης το Rafale της γαλλικής Dassault και το Eurofighter Typhoon της ευρωπαϊκής βιομηχανικής κοινοπραξίας Eurofighter Jagdflugzeug, με επικεφαλής την Cassidian Air Systems για τον συγκεκριμένο διαγωνισμό. Κατά την επίσημη ανακοίνωση, «το DDPS υπέβαλε τις τρεις υποψηφιότητες σε ενδελεχή αξιολόγηση πολυετούς διάρκειας. Η αξιολόγηση αυτή έδειξε πως τα τρία αεροσκάφη πληρούν τις απαιτήσεις των ενόπλων δυνάμεων και θα μπορούσαν κάλιστα να επιλεγούν ως το νέο μαχητικό της χώρας μας.»

Για την προμήθεια των μαχητικών αεροσκαφών, την αύξηση του προσωπικού των ενόπλων δυνάμεων σε 100.000, την κάλυψη των ελλείψεων εξοπλισμού και την επίλυση προβλημάτων στέγασης, το ελβετικό κοινοβούλιο ζήτησε στις 29 Σεπτεμβρίου 2011 από το ομοσπονδιακό Συμβούλιο την άνοδο του ετήσιου προϋπολογισμού άμυνας σε 5 δισ. Φράγκα (€4 δισ) από το 2014. Η άνοδος αυτή αντιπροσωπεύει αύξηση 600 εκατ. Φράγκων (€486 εκατ) έναντι του νομοθετημένου δημοσιονομικού σχεδίου της τριετίας 2013-2015. Για να χρηματοδοτηθούν οι συμπληρωματικές ανάγκες έπρεπε να εξευρεθούν αντίστοιχα πρόσθετα έσοδα, ή να επιτευχθεί ανάλογη εξοικονόμηση, αναφέρει η ανακοίνωση και προσθέτει:

«Υπό τις συνθήκες αυτές, τα οικονομικά επιχειρήματα έπαιξαν αποφασιστικό ρόλο στην επιλογή τύπου αεροσκάφους.

Προτιμώντας το Gripen της Saab, το ομοσπονδιακό Συμβούλιο επέλεξε ένα μαχητικό που ικανοποιεί τις στρατιωτικές απαιτήσεις, επικεντρώνοντας ταυτόχρονα σε μια λύση που να είναι οικονομικά βιώσιμη για το DDPS και τις ένοπλες δυνάμεις, τόσο μεσοπρόθεσμα όσο και μακροπρόθεσμα. Πράγματι, [η προσφορά] του Gripen είναι σημαντικά καλύτερη από τις άλλες δύο προσφορές, όχι μόνο στην απόκτηση αλλά και σε σχέση με το κόστος διατήρησης. Η απόφαση αυτή επιτρέπει την απόκτηση της ικανότητας αεροσκαφών, χωρίς να θέτει σε κίνδυνο άλλους τομείς των ενόπλων δυνάμεων ή του απαραίτητου εξοπλισμού τους. Η επιλογή του ομοσπονδιακού Συμβουλίου εκφράζει τη θέλησή του να επενδύσει στην ασφάλεια της χώρας μας, παραμένοντας πάντοτε λογικό από την άποψη της δημοσιονομικής πολιτικής και χωρίς να χάνει την οπτική της βιωσιμότητα του συστήματος στο σύνολό του. Αυτό [το Συμβούλιο] αποφάσισε συνειδητά να μην τοποθετήσει την Ελβετία στο υψηλότερο ευρωπαϊκό επίπεδο όσον αφορά τις επιδόσεις των νέων μαχητικών αεροσκαφών.»

Η ανακοίνωση προσθέτει πως η Saab, όπως και οι δύο λοιποί κατασκευαστές, δεσμεύθηκαν για αντισταθμιστικά ωφελήματα 100% επί της αξίας της σύμβασης με παραγγελίες προς την ελβετική βιομηχανία, η οποία θα αποκτήσει έτσι πρόσβαση σε προηγμένη τεχνολογία και τεχνογνωσία, καθώς και μόνιμες επιχειρηματικές σχέσεις. Το ομοσπονδιακό Συμβούλιο εκφράζει την ελπίδα πως η απόκτηση των νέων μαχητικών θα ωθήσει την ελβετική οικονομία και την έρευνα.

Το DDPS εξουσιοδοτήθηκε να διεξάγει διαπραγματεύσεις με τη Saab και την κυβέρνηση της Σουηδίας για βελτίωση των όρων. Η τελική πρόταση θα υποβληθεί στο ομοσπονδιακό Συμβούλιο μέχρι τον Φεβρουάριο του 2012 και προβλέπεται να εγκριθεί οριστικά από το κοινοβούλιο στα τέλη του έτους, ή στις αρχές του 2013. Η διαδικασία δεν αποκλείεται να περιλάβει δημοψήφισμα, είτε γενικά για τις αμυντικές δαπάνες είτε ειδικά για την προμήθεια των μαχητικών.

Οι επίσημες ανακοινώσεις του DDPS και της Saab δεν αποσαφηνίζουν την επιλεγείσα έκδοση του Gripen, ωστόσο στην έναρξη της διαδικασίας το 2008 οι πληροφορίες αναφέρονταν στο JAS 39C/D. Διεθνείς πηγές πάντως αναφέρονταν εχθές στο Gripen Νέας Γενιάς (NG). Το τελευταίο προσφέρεται με ισχυρότερο κινητήρα F414G της General Electric, νέα αρχιτεκτονική αεροπορικών ηλεκτρονικών, ραντάρ Ενεργής Διάταξης Ηλεκτρονικής Σάρωσης (AESA) Raven ES-05 της SELEX Galileo και σύστημα Υπέρυθρης Έρευνας και Ιχνηλάτησης (IRST) Skyward-G επίσης της SELEX. Το αεροσκάφος παραγωγής θα διαθέτει μεγαλύτερη χωρητικότητα καυσίμου, μεγαλύτερο εκπέτασμα και πτερυγική επιφάνεια, σύστημα προσγείωσης ολοκληρωμένο στην πτέρυγα και μέγιστο βάρος απογείωσης 16,5t. H Saab υπόσχεται ικανότητα υπερηχητικής πτήσης Mach 1,2+ χωρίς μετάκαυση, με φορτίο βλημάτων αέρος-αέρος. Στο τελευταίο θα περιλαμβάνεται το βλήμα BVR Meteor της MBDA.

Οι Saab, Dassault, Cassidian Air Systems –τότε EADS Military Air Systems– και η Boeing κλήθηκαν στις 7 Ιανουαρίου 2008 να καταθέσουν προσφορές, η τελευταία όμως ανακοίνωσε στις 30 Απριλίου του ίδιου έτους πως δεν θα κατέθετε προσφορά, εξαιτίας της απόστασης μεταξύ των απαιτήσεων για τον αντικαταστάτη των F-5E/F και των πολύ υψηλότερων ικανοτήτων επόμενης γενιάς των F/A-18E/F Block II. Αξίζει να αναφερθεί πως η Ελβετία διαθέτει 33 F-18C/D, τα οποία εκσυγχρονίζονται σε συνεργασία με την Boeing.